Edge computing: Co to jest i jak zmienia przyszłość internetu

Co to jest edge computing?

Wyobraź sobie, że wybierasz się na szybkie zakupy. Możesz pójść do dużego hipermarketu na obrzeżach miasta albo skoczyć po kilka drobiazgów do sklepu za rogiem. Co wybierzesz?

Podobny wybór Twoje technologie dokonują codziennie, a edge computing jest jak ten mały sklepik. Zamiast tradycyjnego wysyłania informacji do odległych centrów danych, przetwarzanie odbywa się bezpośrednio w urządzeniach, które generują dane, lub w ich bezpośrednim sąsiedztwie.

Typowymi urządzeniami do edge computingu są np. bramy przemysłowe (edge gateways), inteligentne czujniki, systemy kamer z zintegrowaną AI lub nawet zwykłe smartfony i jednostki pojazdowe z chipem zdolnym do uruchomienia sieci neuronowych.

Dlaczego w ogóle powstała potrzeba edge computingu?

Ogromny wzrost ilości generowanych danych spowodował, że klasyczna infrastruktura chmurowa napotyka na swoje granice. Przetwarzanie wszystkich danych zdalnie w centrach danych oznacza większą latencję, wyższe zapotrzebowanie energetyczne i niepotrzebne koszty. Edge computing reaguje na te wyzwania, minimalizując transfer danych i przyspieszając ich przetwarzanie.

Przykładowo, kamery bezpieczeństwa mogą same oceniać nagrania wideo i natychmiast ostrzegać o potencjalnym zagrożeniu, bez potrzeby wysyłania wideo na zdalny serwer. Podobnie działają inteligentne czujniki w procesach przemysłowych, które oceniają informacje bezpośrednio na miejscu.

Jakie są główne zalety?

Jak już wielokrotnie sugerowano, główną zaletą przetwarzania danych za pomocą edge computingu jest dramatyczne skrócenie opóźnienia między akcją a reakcją. Podczas gdy klasyczne rozwiązanie chmurowe może mieć latencję od dziesiątek do setek milisekund, edge computing umożliwia odpowiedź w zakresie 1–20 ms – co jest kluczowe na przykład dla autonomicznej jazdy lub chirurgicznych robotów.

Jako że dane pozostają blisko źródła, pozostają również bardziej bezpieczne. Gdy nie muszą podróżować przez internet, minimalizuje się ryzyko, że ktoś nieuprawniony wykorzysta lub przechwyci poufne informacje. Z tym wiążą się również mniejsze koszty, nie tylko w zakresie zabezpieczeń, ale także przenoszenia i przechowywania informacji. Dla firm oznacza to większą efektywność i bardziej atrakcyjne zyski.

Z pewnością zdarzyło Ci się, że któreś z Twoich urządzeń przestało działać, ponieważ straciło sygnał. To nie jest problem z edge computingiem, ponieważ pozwala on na działanie systemów nawet bez ciągłego połączenia z internetem. Technologie zyskują większą stabilność i są mniej podatne na awarie.

A co z ryzykiem?

Nic nie jest doskonałe, dlatego z edge computingiem wiążą się pewne ryzyka. Zdecentralizowana natura systemu na przykład komplikuje zarządzanie i utrzymanie, ponieważ infrastruktura jest rozproszona w wielu miejscach. Potencjalne wady dotyczą również bezpieczeństwa – ryzyko wycieku danych podczas przesyłu jest wprawdzie mniejsze, ale z drugiej strony urządzenia lokalne są bardziej narażone na fizyczne lub cybernetyczne ataki.

Kolejną przeszkodą może być brak uniwersalnych standardów, co często prowadzi do problemów z kompatybilnością poszczególnych urządzeń. W efekcie może być trudno włączyć je do już istniejących systemów. Poza tym należy pamiętać, że urządzenia wykorzystujące edge computing mają ograniczoną moc i pojemność pamięci, co może ograniczać ich zdolność do przetwarzania dużych wolumenów danych lub rozwiązywania bardziej wymagających zadań.

Gdzie edge computing jest wykorzystywany w praktyce?

Edge computing już dawno przestał być jedynie futurystycznym konceptem, a jest technologią, która codziennie zmienia świat wokół nas. Pomaga inteligentnym miastom zarządzać ruchem, dzięki czemu sygnalizacja świetlna reaguje na aktualne natężenie ruchu, a oświetlenie uliczne dostosowuje się automatycznie do sytuacji na ulicy.

Jak już wspomniano, jest również niezbędnym wsparciem dla pojazdów autonomicznych, umożliwiając im analizowanie otoczenia dosłownie w ułamku sekundy, aby mogły bezpiecznie reagować na każdą zmianę.

Rewolucję przynosi także w medycynie. Inteligentne urządzenia medyczne potrafią monitorować stan pacjenta w czasie rzeczywistym, dzięki czemu uzyska on szybszą pomoc i bardziej efektywne leczenie. Nawet maszyny produkcyjne w przemyśle dzięki edge computingu potrafią samodzielnie podejmować decyzje, bez potrzeby oczekiwania na polecenia z odległych centrów danych.

Jak edge computing wpłynie na przyszłość?

Już teraz wiadomo, że edge computing stopniowo zmieni samą strukturę internetu. Edge computing stanie się kluczowym graczem wszędzie tam, gdzie potrzeba natychmiastowego i niezawodnego przetwarzania danych. I nie ma znaczenia, czy będzie to przemysł, medycyna, transport czy nasze codzienne życie.

Rozwój edge computingu idzie w parze z wdrażaniem sieci 5G, rozwojem sztucznej inteligencji i eksplodującym wzrostem urządzeń IoT. I właśnie dzięki tym technologiom oczekuje się, że jego rola w przyszłości znacznie wzrośnie. Według amerykańskiej firmy badawczo-doradczej Gartner do roku 2025 aż 75% wszystkich danych będzie generowane i przetwarzane poza tradycyjnymi centrami danych – właśnie na poziomie urządzeń edge.

To nie jest tylko techniczne usprawnienie, ale nadejście internetu, który jest szybszy, inteligentniejszy i dostosowany do świata, który zmienia się w czasie rzeczywistym.